خانه

میدان باستیل*

رضا فرمند

   در میدان باستیل

زندگی جنب و جوش دیگری دارد:

کافه‌ها چون دژها به واژه‌ها پناه داده‌اند

اینجا،‌ سرما، هماورد خنده‌ها و سخن‌ها نیست

*

در میدان باستیل

هر کس به گونه‌ای خود را گرم می‌کند

من، درهای شعرم را کیپ بسته‌ام:

وقتی که می‌سرایم

هیچ واژه‌ای نباید سردش شود!

*

در میدان باستیل

تاریخ با خرسندی به شادمانی مردم نگاه می‌کند

اینجا مردم شاخه‌های پُربار آینده را به دامن پاریس تکاندند؛

اینجا مردم آرزوهاشان را بوسیدند.

  ***

در میدان باستیل

تاریخ، کلاسی رایگان گشوده است؛

کلاسی که در آن واژه‌ها از شانه‌های هم بالا می‌روند

و از برج‌ها و بارو‌ها بلندتر می‌شوند؛

کلاسی که در آن سخن می‌گویند

و دیوارها فرو می‌ریزد.

پاریس ۲۷ دسامبر، ۲۰۰۵

----------------------------
 Place de la Bastille*
دژ باستیل، زندان دولتی، نمادِ قدرت مطلقه‌ی پادشاه، در چهاردهم ژوئیه سال ۱۷۸۹ توسط شورشیان پاریسی ویران شد.  باستیل، زندان مخالفان سرشناس حکومت بود. پادشاه، طبق اختیارات قانونی خود می توانست با فرمانی ويژه (Lettre de Cachet) حکم بازداشت و زندانی هر مخالفی را صادر کند. در میان زندانیان نامدار باستیل، می توان از ولتر Voltaire (1691-1778)  فیلسوف بزرگ قرن هجدهم، نام برد. وی به خاطر نوشتن طنزی انتقادی چندین ماه در زندان بسر برد. چهادرهم ژوئيه روزی که باستیل یران شد،  اکنون روز ملی فرانسه قلمداد می‌شود و سالانه  به نام «روز باستیل» جشن گرفته می‌شود.